Wapen van West- stelling- werf met een griffioen[/caption]In Zuidoost Friesland liggen de gemeenten Oost- en Weststellingwerf. Tezamen worden deze gemeenten wel ‘Stellingwerf’ of ‘de Stellingwerven’ genoemd. Ik ben opgegroeid in het dorp Spanga in Weststellingwerf. Sindsdien heb ik altijd belangstelling gehad voor de geschiedenis van mijn geboortestreek. Zo heb ik de website http://www.stellingwerven.info opgezet waar verschillende aspecten van de geschiedenis van de streek behandeld worden.Onlangs heb ik een brochure geproduceerd, waarin ik de geschiedenis van de streek in vogelvlucht behandel. Voor het administratieve beheer van de website en van mijn archief waarin vele documenten over de geschiedenis van de streek en van mijn familie heb ik de stichting Historie Weststellingwerf opgericht. Via deze stichting wordt ook de brochure uitgegeven.U kunt de brochure bestellen door 4 euro over te maken op bankrekening NL42 INGB 0006837279 t.n.v. Stichting Historie Weststellingwerf. De brochure wordt dan automatisch opgestuurd. Vergeet niet bij de overschrijving uw naam en adres te vermelden, anders kan de brochure niet worden opgestuurd.De brochure is binnenkort ook verkrijgbaar op verschillende verkooppunten. De brochure is o.a. te koop bij de Oudheidkamer in Wolvega en het museum Willem van Haren in Heerenveen. Organisaties, boekhandels en andere bedrijven kunnen de brochure in consignatie ontvangen waarbij achteraf na verkoop van de brochure wordt afgerekend.Ik heb getracht de brochure ook interessant te maken voor mensen, die zelf niet uit Stellingwerf komen. Dat heb ik gedaan door de probleemstelling te formuleren: hoe hebben mensen vanuit de middeleeuwen antwoord gegeven op de doorgeschoten marktwerking in het (handels) kapitalisme, door vormen van samenwerking en solidariteit te zoeken waarbij de collectiviteit het uitgangspunt is om een rechtvaardige gemeenschap te bereiken en niet het extreme individualisme waarbij individuen onder concurrentieverhoudingen op de markt moeten zien te overleven? Deze probleemstelling tracht ik te beantwoorden aan de hand van de geschiedenis van Stellingwerf. Hier had de bevolking in de middeleeuwen een onafhankelijk bestuurssysteem, op basis waarvan de Stellingwervers samenwerkten bij de productie van goederen en de verdediging tegen overheersing van buiten en waarbij de mensen niet of nauwelijks onderhevig waren aan feodale verhoudingen. De naam ‘Stellingwerf’ verwijst naar dat bestuurssysteem in de middeleeuwen. De stellingen waren dorpsrechters, die verschillende taken hadden. Zij spraken waarschijnlijk ook recht op bepaalde plaatsen, de werf of warf. Denk ook aan het Nederlandse woord ‘scheepswerf’ waarin de benaming ‘werf’ ook in voorkomt: een plaats waar schepen worden gebouwd. Vandaar de naam ‘Stellingwerf’. Streek of plaats waar stellingen recht spraken.In de loop van de eeuwen is de oude plattelandsbeschaving met het bestuur van de stellingen verloren gegaan. In de 19e eeuw kwamen echter andere samenwerkingsverbanden van Stellingwervers op, om gezamenlijk de economische productie vorm te geven en waarbij de Stellingwervers naar nieuwe wegen zochten om zich te verdedigen tegen overheersing van buiten, c.q. het rauwe kapitalisme, dat in de 19e eeuw hoogtij vierde. Zo kwam de coöperatieve gedachte op, vooral in de landbouw. Aan- en verkoop combinaties werden opgericht, zoals de coöperatieve zuivelfabrieken en de CAV in Oldeberkoop.De historicus Tine de Moor heeft de opkomst en ondergang van collectieven voor de productie van goederen in de loop der eeuwen behandeld. Daarbij zijn er drie golven van initiatieven: de zelfstandige bestuurssystemen in de middeleeuwen, de opkomst van de cooperatieve gedachte aan het eind van de 19e eeuw en in onze tijd is sprake van een nieuwe golf van initiatieven ongeveer sinds 2006, waarbij nieuwe coöperaties worden opgericht, bijvoorbeeld op het gebied van energievoorziening. In het laatste hoofdstuk behandel ik hoe we deze geschiedenis van de Stellingwervers kunnen interpreteren. Wat waren de oorzaken van de grote vrijheid van de Stellingwervers in de loop de reeuwen, en is het moderne begrip vrijheid wel een goed begrip om hun streven te verklaren?]]>
dinsdag 13 maart 2018
De sluipende erosie van de rechtsstaat
S O L I D A R I T E I T commentaar 167, 13 maart 2011————————————————————–Piet van der LendeHet beleid van het kabinet Rutte staat volop in debelangstelling. Hoewel van een gecoördineerd massaal protestnog geen sprake is, komen allerlei afzonderlijkebelangengroepen toch – meer of minder – in actie tegen ditvreselijkste kabinet van de afgelopen decennia.Wat vooral benadrukt wordt, zijn de veelsoortige bezuinigingenen hun maatschappelijke gevolgen. Wat echter enigszinsonderbelicht blijft, is de sluipende erosie van de rechtsstaat ende ontwikkeling naar een autoritaire staat. De laatste is nietbegonnen met dit kabinet, maar al ingezet onder zijnvoorgangers, met steun van onder anderen bestuurders van dePvdA.Het gaat bij de burgerlijke rechtsstaat om de principes, zoalsdie na de Franse revolutie in een lang ontwikkelingsproces totstand zijn gekomen en die in de grondwet liggen verankerd.Enkele voorbeelden: het recht op huisvrede, het verbod opdwangarbeid, het recht op privacy en autonomie en deonschendbaarheid van lichaam en geest van het individu, hetverbod op discriminatie, de toegang tot procedures van derechtsstaat, geen opsluiting zonder het bewijs van eengepleegde misdaad. Meerdere maatregelen van vorigeregeringen zijn in strijd zijn met bovengenoemde principes.Hier twee voorbeelden.Huisbezoeken en dwangarbeidAchmed Aboutaleb heeft als wethouder in Amsterdam dehuisbezoeken voor bijstandsgerechtigden ingevoerd. Daarbijgold de plicht een onaangekondigd huisbezoek (tweecontroleurs van de sociale dienst) te aanvaarden op straffe vanstopzetting van de uitkering. De toetsing van een rechter-commissaris ontbrak daarbij. Zo’n maatregel is in de ogen vanvele juristen in strijd met het recht op privacy en het recht ophuisvrede. Niet alleen bijstandsgerechtigden worden hierdoorgetroffen, ook mensen met een andere uitkering en soms debewoners van hele straten.Een latere poging van staatssecretaris Aboutaleb om deaanvaarding van onverwachte huisbezoeken en huiszoekingenbij wet te regelen en zo verplicht te stellen, stuitte op eenvernietigend oordeel van de Raad van State. Terwijl ditcontroversiële wetsvoorstel al drie jaar op behandeling ligt tewachten, begon in Amsterdam de invoering van dezehuisbezoeken al in 2005. Deze ontwikkeling leidt totspanningen tussen de uitvoerende en rechtsprekende macht diebuiten spel wordt gezet. In feite is er een ontwikkeling aan degang, waarbij de uitspraken van de rechterlijke macht minderbetekenis hebben. De functie van de rechterlijke macht om inde burgerlijke rechtsstaat een dam op te werpen tegen dewillekeur van de staat tegenover het individu wordt steeds meeruitgehold.Eenzelfde ontwikkeling is te zien bij “Work First” (werken inruil voor een uitkering) en verplichte of dwangarbeid. Deuitvoerende macht – de gemeenten – voerden allerleimaatregelen in, waarbij werklozen verplicht werden door destaat bepaalde arbeid te aanvaarden. Dit op straffe vanstopzetting van de uitkering en met voorbijzien van debelangen van de individuele werkloze. Het duurde minstens vijfjaar voordat de Centrale Raad van Beroep criteria formuleerdedie de bij internationale verdragen verboden dwangarbeidkonden voorkomen. Inmiddels werken gemeenten al jaren methet nieuwe beleid.VersnellingIn de reeds ingezette ontwikkeling naar een autoritaire staat valtop dat met de economische crisis een versnelling lijktingetreden. De regering Rutte kondigde sowieso een seriemaatregelen aan om de staat te reorganiseren. Zoals: deherindeling van provincies, de terugdringing van het aantalbestuurslagen, de beperking van het aantal bestuurders envertegenwoordigers in wetgevende organen, de uitbreiding vanhet snelrecht en het expliciet geformuleerde voornemen hetleger vaker in te zetten voor politietaken.Deze doorzettende afbraak van de rechtsstaat wordtgemotiveerd met een beroep op de noodzaak van een no-nonsense beleid. Al die overvallen op bejaarden en de kleinecriminaliteit op straat, de schooluitval van jongeren, diefstallenen erger dienen bestreden te worden met ‘praktischeoplossingen’. Daarbij zitten allerlei waarborgen voor de vrijheiden autonomie van de individuele burger alleen maar in de weg.Vervolgens gaan de principes van de rechtsstaat eraan met eenberoep op de waarden en grondslagen van die rechtsstaat. Rutteen zijn helpers zeggen te streven naar een veiligeleefomgeving, een rechtvaardige samenleving en oppassendeburgers. Maar dit streven moet gerealiseerd worden door derechtsstaat af te breken.We kennen dit principe ook van de afbraak van de socialezekerheid om de sociale zekerheid te redden. Want dan krijgenalleen mensen “die het echt nodig hebben” een uitkering enblijven de betalers van belasting en premies bereid voor diesociale zekerheid te dokken. Ondertussen betekent debeperktetoegang tot de sociale zekerheid, bijvoorbeeld voormensen die ziek zijn, dat duizenden zonder uitkering komen tezitten of soms beneden het sociale minimum zakken.Van de wieg tot het grafExponenten van de reorganisatie van de rechtsstaat zijn sociaal-democraten als de Amsterdamse wethouder Asscher. Hij isvoorstander van overheidsingrijpen in gezinnen gedurende allestadia van het socialisatieproces: van baby tot volwassene endaarna. Ook wethouders van de SP en GroenLinks komen metdit soort maatregelen. Wanneer bestuurders verzeild raken in debeheerslogica, werkt dat blijkbaar sterker dan de principes vande partij die ze vertegenwoordigen. Het kabinet Rutte sluit daarnaadloos op aan door in het regeerakkoord geld vrij te makenvoor de oprichting van “veiligheidshuizen” in de buurten,verspreid in een dicht netwerk over het hele land.Deze huizen zijn onder het vorige kabinet al volop totontwikkeling gekomen. Het gaat om een nauwe samenwerkingtussen opsporingsinstanties, gezondheidszorginstellingen enbuurtwelzijnsorganisaties. In de betreffende beleidsnota’sspringt de term “preventief” eruit, zogenaamd repressiefingrijpen zou noodzakelijk zijn. Lees: straffen zonder vormenvan proces en bewijsvoering van mensen die, soms enmisschien, iets zouden kunnen hebben gedaan of die nog nietshebben gedaan maar die alvast gestraft worden om tevoorkomen dat ze iets verkeerd doen.Dat de veiligheidshuizen zich vooral richten op buurten waarveel allochtonen wonen, kan geen verbazing oproepen. Maarniet alleen Wilders steunt deze ontwikkelingen. Weliswaarhoudt hij druk op de ketel door een nog verdergaande afbraakvan de rechtsstaat te eisen, maar het zijn de andere politiekepartijen – van sociaal-democraten tot liberalen – die dit beleiduitvoeren. Na het failliet van de neoliberale politiek zoeken debestuurlijke machthebbers op verschillende niveaus naar eennieuw autoritair model om de wind eronder te houden tendienste van de sociale en economische hervormingen die henvoor ogen staan.————————————————————–
]]>zondag 11 maart 2018
Apartheid 2.0, of hoe het racisme en neo-liberalisme van Forum voor Democratie nauw samenhangen
Hopelijk is het de meeste mensen wel duidelijk geworden dat de kandidaat-raadsleden van Forum voor Democratie (FvD) er vaak racistische ideeën op na houden. Zie voor een kort overzicht de acht punten die de nieuwe politieke partij BIJ1 heeft opgesteld. Maar wat hebben de kandidaten die misschien in de gemeenteraad komen verder nog voor ideeën? Ze kunnen wel racistische ideeën hebben, maar hebben ze ook een uitgewerkt plan om die racistische ideeën uit te voeren? Wat kunnen bijstandsgerechtigden en anderen met een laag inkomen, wel of niet uit betaald werk, van FvD verwachten?Laten we om te beginnen het tien punten-plan van FvD er eens bij nemen, waarmee ze in Amsterdam de gemeenteraadsverkiezingen ingaan. Tussen de mooie woorden die alle politieke partijen ventileren staan de volgende punten:
- Sociale huurwoningen gaan in de verkoop en huurders krijgen een aantrekkelijk aanbod om hun woning te kopen en worden zo meer betrokken bij hun eigen buurt.
- Afschaffen van erfpacht.
- Ondersteunen eenzame burger door middel van lokale vrijwilligersprojecten of via tegenprestatieprojecten met bijstandsgerechtigden.
- Een proef met versoepeling van het ontslagrecht voor het MKB in Amsterdam, zodat ondernemers weer personeel durven aan te nemen. Het aannemen van personeel vormt nu een te groot risico, waardoor met name kwetsbare groepen moeilijk aan het werk komen.
- De toeristenbelasting verdubbelen om meer hoogwaardig toerisme aan te trekken.
- Hervormen subsidiestelsel: stoppen met het financieren van politiek activisme vermomd als kunstprojecten; elders wordt gezegd dat flink moet worden gesneden in het “subsidie-oerwoud”.
- Geen nieuwe asielzoekers in de stad: Amsterdam heeft nu al onvoldoende woningen.
- Noord-Zuidlijn doortrekken naar Schiphol en Purmerend; metrolijnen zoveel mogelijk doortrekken naar het Centraal Station en op elkaar aansluiten. Grote parkeergarages aan de rand van de stad voor dagjesmensen en bezoekers.
- Ruimer mandaat voor de politie om effectief op te treden. Duizend agenten en rechercheurs erbij. Heropenen gesloten politiewijkbureaus. Vervolging van draaideurcriminelen en Top 600 krijgt hoogste prioriteit.
- Kraakverbod onverkort handhaven: direct starten met ontruimen van resterende kraakpanden.